Słownik |
|
Aspekt wczesnowiosenny wygląd zbiorowiska roślinnego w czasie wiosny. Biotop jednolity pod względem warunków życia obszar, zajmowany przez biocenozę lub populację danego gatunku. Przykładem b. jest jezioro, jaskinia, las bukowy, taka. Buczyny - lasy liściaste, w których w warstwie drzew dominuje buk zwyczajny Fagus sylvatica. W Polsce występują głównie w regionach górskich i podgórskich, a na niżu - na terenach będących pod wpływem klimatu oceanicznego Cechownia duże pomieszczenie, hala, w której zbierają się górnicy przed zjazdem do kopalni i po powrocie z niej na powierzchnię. Chiroptera nietoperze Depresja obszar lądowy leżący poniżej poziomu morza. Oznacza także obniżenie poziomu wód gruntowych poniżej normalnego. Fauna - ogół gatunków zwierzęcych występujących na kuli ziemskiej. F. może także odnosić się do mniejszego obszaru - kontynentu, kraju, miasta, wód słodkich, lasów itp. lub do określonej jednostki systematycznej - f. kręgowców, ptaków, nietoperzy, owadów itp. Hibernacja stan odrętwienia połączony ze spadkiem metabolizmu, temperatury organizmu (do prawie takiej samej jak t. otoczenia - tzw. hi-potermia). Podczas hibernacji wiele funkcji ulega redukcji. Obniża się rytm pracy serca, oddychania, zwierzę słabo reaguje na bodźce zewnętrzne. Dzięki h. zwierzę może przetrwać niesprzyjający, długi okres zimy. Hibernaculum miejsce korzystne do hibernacji dla zwierząt hibernujących czyli tzw. hibernantów. Do grupy hibernantów należą owady, niektóre ptaki (kolibry, jeżyki), ssaki (np. owadożerne jak jeż, nietoperze, gryzonie). Humifikacja biologiczno-chemiczny proces powstawania substancji próchnicowych (humusowych) z obumarłych szczątków roślinnych i zwierzęcych. H. odbywa się przede wszystkim przy udziale drobnoustrojów i makrofauny glebowej. Iluminacja intensywne oświetlenie. Inkubator aparat wylęgowy, służy do wylęgu jaj w warunkach sztucznych. Ogrzewany elektrycznie. Karbon okres ery paleozoicznej, również piąty z kolei system utworów geologicznych grupy paleozoicznej. Konkurent pochodzi od konkurencji czyli, antagonistycznego współzawodnictwa między organizmami tego samego gatunku (k. wewnątrzgatunkowe) lub różnych gatunków (k. międzygatunkowe). Współzawodnictwo może dotyczyć pokarmu, terytorium. Łańcuch pokarmowy, łańcuch troficzny kolejność organizmów danej biocenozy, połączonych zależnościami pokarmowymi w taki sposób, że każde ogniwo poprzedzające stanowi pokarm dla następnego. Początkiem t. są producenci (autotro-fy), potem są konsumenci l, II i wyższych rzędów, aż do destruentów (pasożyty drapieżników). Kolejne ogniwa t. nazywa się poziomami troficznymi. Ławica warstwa skalna, która swoją zwięzłością wyraźnie odróżnia się od utworów leżących powyżej lub poniżej. Łupki skaty osadowe lub metamorficzne o budowie warstwowej, łatwo oddzielające się na cienkie płytki. Migracje godowe przemieszczanie się osobników z jednego obszaru na drugi w celach rozrodczych. M. powoduje przepływ genów, co korzystnie wpływa na osobniki potomne. Mułowiec skata osadowa, okruchowa, powstała przez zespolenie mułu lub mutku, stosowany jako materiał budowlany, drogowy, do celów przemysłowych (np. na kamienie młyńskie). Ornitofauna to ogół gatunków ptaków na określonym obszarze, np. łąki lub lasu, kraju lub kontynentu. Ornitolog zoolog zajmujący się budową, życiem i zwyczajami ptaków. Piaskowiec skata złożona z ziaren kwarcu, skaleni (i innych minerałów), scementowanych spoiwem krzemionkowym, wapiennym, ilastym, żela-zistym itp. P. są stosowane szeroko w budownictwie, kamieniarstwie, rzeźbiarstwie, w przemyśle. Pierśnica średnia pnia drzewa na wysokości 130 cm nad ziemią (na wysokości piersi dorosłego człowieka). Pokładełko rurkowaty, często wysuwalny narząd, na końcu odwłoka u samic wielu owadów. P. służy do składania jaj. U żądtówek przekształcone w żądło. Populacja grupa organizmów jednego gatunku zajmujących wspólnie jakiś obszar. Rekultywacja zwałów, wysypisk polega na właściwym ukształtowaniu rzeźby terenu, uregulowaniu warunków hydrologicznych, odtworzeniu gleby i wprowadzeniu roślinności. Zgodnie z obowišzujšcymi przepisami r. powinna być realizowana na etapie planowania, budowy i eksploatacji zwałowiska. Rekwizyt ekologiczny przedmiot niezbędny w środowisku naturalnym, ekosystemie, bez którego pewne zjawiska, czynności będš zaburzone lub nie wystšpiš. Np. gdy brakuje dziuplastych drzew r.e. jest budka lęgowa. Skały metamorficzne gpowstały przez przeobrażenie innych skał, poprzez zmianę składu mineralnego, struktury i tekstury, w głębszych warstwach skorupy ziemskiej pod wpływem podwyższonego ciśnienia, temperatury i czynników chemicznych. Sukcesja kierunkowe zmiany zachodzšce w biocenozach, najłatwiej dostrzegalne w przypadku roślinności. S. zachodzi na opuszczonych polach uprawnych, na terenach wynurzonych z wody, na odsłoniętych skatach, na terenach po-wulkanicznych, na hałdach, zwałowiskach itp. Na nagim podłożu osiedlajš się rośliny pionierskie, które przegotowujš podłoże dla następnych. Kolejne stadia sukcesyjne tzw. sery sukcesyjne, kończš się ustabilizowaniem roślinności i następuje tzw. klimaks (stadium końcowe, trwałe). Równocześnie ze zmianami składu gatunkowego roślin, zmienia się świat zwierzšt. Tekstura skały wewnętrzna budowa skaty, określana przez sposób przestrzennego rozmieszczenia jej składników mineralnych. Np. t. bezładna, porowata. Wody eutroficzne żyzne, zawierajšce substancje niezbędne do rozwoju roślin. Eutrofizacja wody następuje w zbiornikach wzbogaconych w mineralne składniki pokarmowe potrzebne roślinom oraz w zwišzki stymulujšce ich rozwój. W tej sytuacji dochodzi najczęściej do nadmiernej produkcji materii organicznej, wypłycania i zarastania zbiornika. Silna eutrofizacja traktowana jest jako zanieczyszczenie. Wody mezotroficzne umiarkowanie żyzne. Mniej żyzne od (wód eutroficznych). Zlepieniec (inaczej konglomerat) - osadowa skata okruchowa, powstała przez scementowanie żwiru spoiwem wysoko węglanowym lub krzemionkowym. |